การจัดประเภทเครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย

เครื่องราชอิสริยาภรณ์ของไทยในปัจุบัน แบ่งออกได้เป็น ๔ ประเภท ตามลำดับเกียรติของเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ดังนี้

  1. เครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับพระราชทานแก่ประมุขของรัฐต่างประเทศ
  2. เครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จความชอบในราชการแผ่นดิน
  3. เครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จความชอบในพระองค์พระมหากษัตริย์
  4. เหรียญราชอิสริยาภรณ์ต่างๆซึ่งนับเป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์

สำหรับชั้นเหรียญในเครื่องราชอิสริยาภรณ์แต่ละตระกูล ได้กล่าวรวมไว้กับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ตระกูลนั้นๆ

เครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับพระราชทานแก่ประมุขของรัฐต่างประเทศ คือ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นมงคลยิ่งราชมิตราภรณ์ ร.ม.ภ. มีชั้นสายสะพายชั้นเดียว

เครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จความชอบในราชการแผ่นดิน มี 8 ชนิด คือ

๒.๑ เครื่องขัติยราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติคุณรุ่งเรืองยิ่งมหาจักรีบรมราชวงศ์ ม.จ.ก. มีชั้นสายสะพายชั้นเดียว

๒.๒ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นโบราณมงคลนพรัตนราชวราภรณ์ น.ร. มีชั้นสายสะพายชั้นเดียว

๒.๓ เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ฝ่ายหน้า (บุรุษ)มี ๓ ชั้น ๗ ชนิด ดังนี้

  1. ปฐมจุลจอมเกล้าวิเศษ ป.จ.ว.ปฐมจุลจอมเกล้า ป.จ.
  2. ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ ท.จ.ว.ทุติยจุลจอมเกล้า ท.จ.
  3. ตติยจุลจอมเกล้าวิเศษ ต.จ.ว.ตติยจุลจอมเกล้า ต.จ.ตติตานุจุลจอมเกล้า ต.อ.จ.

ฝ่ายใน (สตรี) มี ๔ ชั้น ๕ ชนิดดังนี้

  1. ปฐมจุลจอมเกล้า ป.จ.
  2. ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ ท.จ.ว. – ทุติยจุลจอมเกล้า ท.จ.
  3. ตติยจุลจอมเกล้า ต.จ.
  4. จตุตถจุลจอมเกล้า จ.จ.

๒.๔ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี มี ๖ ชั้น ดังนี้ (เฉพาะบุรุษ)

  1. เสนางคะบดี ส.ร.
  2. มหาโยธิน ม.ร.
  3. โยธิน ย.ร.
  4. อัศวิน อ.ร.
  5. เหรียญรามมาลา เข็มกล้ากลางสมร ร.ม.ภ.
  6. เหรียญรามมาลา ร.ม.

๒.๕ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก มี ๘ ชั้น (ทั้งบุรุษ และสตรี) ดังนี้

  1. มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก ม.ป.ช.
  2. ประถมาภรณ์ช้างเผือก ป.ช.
  3. ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก ท.ช.
  4. ตริตาภรณ์ช้างเผือก ต.ช.
  5. จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก จ.ช.
  6. เบญจมาภรณ์ช้างเผือก บ.ช.
  7. เหรียญทองช้างเผือก ร.ท.ช.
  8. เหรียญเงินช้างเผือก ร.ง.ช.

๒.๖ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย มี ๘ ชั้น (ทั้งบุรุษ และสตรี) ดังนี้ 

  1. มหาวชิรมงกุฎ ม.ว.ม.
  2. ประถมาภรณ์มงกุฎไทย ป.ม.
  3. ทวีติยาภรณ์มงกุฏไทย ท.ม.
  4. ตริตาภรณ์มงกุฎไทย ต.ม.
  5. จัตุรถาภรณ์มงกุฎไทย จ.ม.
  6. เบญจมาภรณ์มงกุฏไทย บ.ม.
  7. เหรียญทองมงกุฎไทย ร.ท.ม.
  8. เหรียญเงินมงกุฎไทย ร.ง.ม.

๒.๗ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญยิ่งดิเรกคุณาภรณ์ มี ๗ ชั้น (ทั้งบุรุษ และสตรี) ดังนี้

  1. ปฐมดิเรกคุณาภรณ์ ป.ภ.
  2. ทุติยดิเรกคุณาภรณ์ ท.ภ.
  3. ตติยดิเรกคุณาภรณ์ ต.ภ.
  4. จตุตถดิเรกคุณาภรณ์ จ.ภ.
  5. เบญจมดิเรกคุณาภรณ์ บ.ภ.
  6. เหรียญทองดิเรกคุณาภรณ์ ร.ท.ภ.
  7. เหรียญเงินดิเรกคุณาภรณ์ ร.ง.ภ.

๒.๘ เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นสิริยิ่งรามกีรติ ลูกเสือสดุดีชั้นพิเศษ

๓. เครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จความชอบในพระองค์พระมหากษัตริย์ มี ๓ ชนิดคือ

๓.๑ เครื่องราชอิสริยาภรณ์ตรารัตนวราภรณ์ ร.ว. มีฝ่ายหน้า ฝ่ายใน และมีชั้นเดียว

๓.๒ เครื่องราชอิสริยาภรณ์ตราวัลลภาภรณ์ ว.ภ. มีฝ่ายหน้า ฝ่ายใน และมีชั้นเดียว

๓.๓ เครื่องราชอิสริยาภรณ์ตราวชิรมาลา ว.ม.ล. มีเฉพาะฝ่ายหน้า และมีชั้นเดียว

๔. เหรียญราชอิสริยาภรณ์ต่างๆ ซึ่งนับเป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์ มี ๔ ชนิดคือ

๔.๑ เหรียญสำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จกล้าหาญ

  1. เหรียญกล้าหาญ ร.ก.
  2. เหรียญชัยสมรภูมิ ช.ส.
  3. เหรียญพิทักษ์เสรีชน ส.ช. ส.ช.๑ ส.ช.๒/๑ ส.ช.๒/๒
  4. เหรียญปราบฮ่อ ร.ป.ฮ.
  5. เหรียญงานพระราชสงครามทวีปยุโรป ร.ส.
  6. เหรียญราชนิยม ร.น.
  7. เหรียญพิทักษ์รัฐธรรมนูญ พ.ร.ธ.
  8. เหรียญศาสนติมาลา ศ.ม.

๔.๒ เหรียญสำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จในราชการ

  1. เหรียญดุษฎีมาลา เข็มศิลปวิทยา ร.ม.ด.(ศ).
  2. เหรียญช่วยราชการเขตภายใน ช.ร.
  3. เหรียญราชการชายแดน ช.ด.
  4. เหรียญจักรมาลา ร.จ.ม.
  5. เหรียญจักรพรรดิมาลาร.จ.พ.
  6. เหรียญศารทูลมาลาร.ศ.ท.
  7. เหรียญบุษปมาลาร.บ.ม.
  8. เหรียญลูกเสือสรรเสริญ
  9. เหรียญลูกเสือสดุดี

๔.๓ เหรียญสำหรับพระราชทานเป็นบำเหน็จในพระองค์พระมหากษัตริย์

๑.เหรียญรัตนาภรณ์ แต่ละรัชกาลมี ๕ ชั้น

  • เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๔ ม.ป.ร.
  • เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๕ จ.ป.ร.
  • เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๖ ว.ป.ร.
  • เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๗ ป.ป.ร.
  • เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๘ อ.ป.ร.
  • เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๙ ภ.ป.ร.

๒.เหรียญราชรุจิ

  • เหรียญราชรุจิ รัชกาลที่ ๖ ร.จ.ท.๖
  • เหรียญราชรุจิ รัชกาลที่ ๗ ร.จ.ท.๗
  • เหรียญราชรุจิ รัชกาลที่ ๙ ร.ท.จ.๙

๔.๔ เหรียญที่พระราชทานเป็นที่ระลึก และเหรียญที่ระลึก

  1. เหรียญสตพรรษมาลา ส.ม.
  2. เหรียญรัชฎาภิเศกมาลา ร.ศ.
  3. เหรียญประพาสมาลา ร.ป.ม.
  4. เหรียญราชินี ส.ผ.
  5. เหรียญทวีธาภิเศก ท.ศ.
  6. เหรียญรัชมงคล ร.ร.ม.
  7. เหรียญรัชมังคลาภิเศก ร.ม.ศ.
  8. เหรียญบรมราชาภิเษก ร.ร.ศ.
  9. เหรียญชัย(เหรียญนารายณ์บันฦาชัย) ร.ช.
  10. เหรียญเฉลิมพระนคร ๑๕๐ ปี ร.ฉ.พ.
  11. เหรียญงานฉลอง ๒๕ พุทธศตวรรษ
  12. เหรียญที่ระลึกในการเสด็จพระราชดำเนินเยือนต่างประเทศ สหรัฐอเมริกา และทวีปยุโรป
  13. เหรียญรัชดาภิเษก
  14. เหรียญที่ระลึกพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร
  15. เหรียญสนองเสรีชน ส.ส.ช.
  16. เหรียญที่ระลึกพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี
  17. เหรียญที่ระลึกสมโภชกรุงรัตนโกสินทร์ ๒๐๐ ปี
  18. เหรียญเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนารถ พระชนมายุ ๕๐ พรรษา
  19. เหรียญเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี พระชนมายุ ๘๔ พรรษา
  20. เหรียญเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหา ภูมิพลอดุลยเดช มหามงคลสมัยพระราชพิธีเฉลิมพระชนมายุ ๖๐ พรรษา
  21. เหรียญเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหา ภูมิพลอดุลยเดชมหามงคลสมัย พระราชพิธีรัชมังคลาภิเษก
  22. เหรียญเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เจริญพระชนมายุ ๖๐ พรรษา
  23. เหริยญกาชาดสรรเสริญ
  24. เหรียญกาชาดสมนาคุณ